Trọng tài viên VIAC Ngô Khắc Lễ tường thuật vụ tranh chấp về giám định hàng hóa trong hợp đồng bảo hiểm

Trọng tài thương mại

Vụ tranh chấp về giám định hàng hoá bảo hiểm của trọng tài thương mại Ngô Khắc Lễ là một trong những tranh chấp đáng chú ý của trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam.

Cùng theo dõi việc giải quyết tranh chấp về giám định hàng hóa trong hợp đồng bảo hiểm dưới cái nhìn tổng quát của trọng tài thương mại Ngô Khắc Lễ.

 

Tóm tắt tình huống tranh chấp

Hợp đồng bảo hiểm hàng hoá được nguyên đơn và bị đơn ký kết. Trong đó quy định rõ bị đơn sẽ được nhận bảo hiểm trong điều kiện theo quy tắc chung bảo hiểm hàng hoá về đường biển cho lô hàng chở bằng tàu biển về kho của nguyên đơn, số tiền bảo hiểm là hơn 10 tỷ đồng.

Trước khi dỡ hàng, nguyên đơn thấy hàng bị tổn thấy nên đã báo ngay cho bị đơn. Bị đơn đã chỉ định công ty giám định 1 tại hàng tài hầm hàng của tàu biển. Sau đó cả 2 bên nhất trí chuyển lô hàng về kho của nguyên đơn để tiếp tục giám định.

Bị đơn cho rằng:

– Theo giám định thì hàng đã có thì chất lượng hàng đã khiếm khuyết, kết hợp với việc hàng hóa bị hấp hơi  trong quá trình vận chuyển nên bị ố đen, ố vàng trên bề mặt.

– Do khuyết tật của hàng hóa nên không loại trừ khả năng hàng hóa bị ố đen, ố vàng trước khi bốc hàng.

– Không có chứng cứ cho thấy hàng hóa bị lõm, khuyết bề mặt xảy ra trong quá trình vận chuyển.

– Lô hàng này đã bị khiếm khuyết, không đảm đảm chất lượng ngay từ khâu sản xuất.

– Căn cứ chứng thư 1 cũng như các yếu tố khác, tổn thất không xảy ra trong quá trình vận chuyển mà xảy ra trước khi bốc hàng nên không thuộc trách nhiệm bảo hiểm.

Về phía nguyên đơn, các ý kiến cho rằng:

– Chứng thư 1 không nêu mức độ tổn thất hàng hóa nên ngay khi nhận được chứng thư này, nguyên đơn đã đề nghị một công ty giám định 2 để làm việc này nhưng bị đơn không phản hồi.

– Căn cứ hồ sơ bảo hiểm, nguyên đơn không thấy có bất kỳ điều khoản loại trừ nào để từ chối bồi thường, vậy nên bị đơn phải bồi thường như hợp đồng.

– Đã hơn 5 tháng kể từ ngày kết thúc giám định nhưng bị đơn không có ý kiến gì về xử lý hàng tổn thất và ngăn ngừa tổn thất thêm. Vậy nên nguyên đơn sẽ tiến hành xử lý hàng tổn thất theo cách mời giám định độc lập xác định lại số lượng và trị giá tổn thất và bán đấu giá công khai lô hàng tổn thất và bị đơn phải bồi thường theo cách xử lý nêu trên mà không có bất kỳ khiếu nại gì về sau.

 

>> Xu hướng giải quyết tranh chấp thương mại bằng trọng tài khu vực Châu Á – Thái Bình Dương

Phán quyết của trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam

Sau khi tiếp nhận vụ án tranh chấp của 2 bên đương sự. Trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam đã đưa ra phán quyết như sau:

Trong quá trình nhận hàng, vận chuyển và dỡ hàng, người vận chuyển cũng như bị đơn không có ý kiến gì về tình trạng bên ngoài của lô hàng. Vận đơn  ghi rõ “Clean Shipped on Board” nghĩa là “Vận đơn sạch, hàng đã bốc lên tàu”.

Trong hợp đồng chỉ loại trừ bồi thường trong trường hợp do rỉ sét tự nhiên. Nhưng theo như kiểm định, không có chỗ nào cho rằng lô hàng này bị rỉ sét tự nhiên. Ngược lại, chứng thư này kết luận: Trong quá trình vận chuyển từ Trung Quốc về Việt Nam, môi trường thay đổi từ vùng không khí lạnh sang vùng không khí nóng đã gây ra hiện tượng đổ mồ hôi hàng hóa tạo ra một dung dịch chất điện ly gây ăn mòn kim loại, tạo ra gỉ sét từ các đai sắt chằng buộc bên ngoài/các mép gờ biên của cuộn thép. Sau đó, các gỉ sét này phát triển và lan tỏa vào bên trong bề mặt của cuộn thép gây ra hiện tượng ố vàng/ố đen trên bề mặt cuộn hàng.

Theo đó, trọng tài thương mại đã kết luận hiện tượng rỉ sét dẫn tới ố đen/ố vàng đã xảy ra trong quá trình vận chuyển và trước khi dỡ hàng chứ không phải trước khi bốc hàng lên tàu.

Căn cứ Điều 262 Luật Thương mại 2005 và phân tích trên đây, trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam kết luận chứng thư từ công ty kiểm định 1 có giá trị ràng buộc đối với bị đơn và không loại trừ trách nhiệm bảo hiểm do không phải là “rỉ sét tự nhiên”.  

Cùng với đó, theo biên bản dỡ hàng của cảng và hình ảnh do nguyên đơn cung cấp, hội đồng trọng tài cho rằng trong quá trình  xếp hàng và dỡ hàng, một số cuộn thép bị móp, khuyết tại mép, tại đầu cuộn ở các vòng phía ngoài là do bị va đập, nghĩa là các tì vết này xảy ra trước khi dỡ hàng.

 

>> Làm thế nào để có được công việc trong trọng tài thương mại quốc tế

Theo khoản 1 Điều 48 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2000, chứng thư phải ghi rõ nguyên nhân và mức độ tổn thất. Tuy vậy, chứng thư này chỉ nêu nguyên nhân tổn thất hàng hóa, nghĩa là không tuân thủ hoàn toàn quy định tại khoản 1 Điều 48 nêu trên.  

Nhận thấy Công ty giám định 1 không xác định mức độ tổn thất hàng hóa nên nguyên đơn phải thuê công ty giám định khác giám định lại tổn thất và làm Chứng thư 2 là phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 262 Luật Thương mại 2005.  

Chứng thư 2 căn cứ vào tình trạng bên ngoài của hàng hóa, tập quán mua bán hàng hóa, tổn thất và giá thị trường, có 2 công ty đủ năng lực mua số hàng tổn thất nói trên với đơn giá bình quân là 6.715 đồng/kg. Giá thu hồi 130 cuộn tôn (tole) mạ nhôm kẽm là 535,185 tấn tịnh x 6.715 đồng = 3.593.767.275 đồng.

 Xét thực tế trên đây, căn cứ vào chứng thư 2, hội đồng trọng tài thấy có cơ sở để chấp nhận đơn giá bình quân này. Theo Chứng thư 1, Chứng thư 2, và trị giá tổn thất nêu trong bản tự bảo vệ, cụ thể số tiền là 10.268.582.000 đồng – (3.593.767.275 + 1.114.500.570) = 5.560.314.155 đồng được hội đồng trọng tài cho là hợp lý nhưng do nguyên đơn chỉ yêu cầu 5.560.000.000 đồng nên hội đồng chấp nhận số tiền này và buộc bị đơn phải trả cho nguyên đơn số tiền bồi thường bảo hiểm 5.560.000.000 đồng.  

Trên đây là toàn bộ vụ tranh chấp về giám định hàng hóa trong hợp đồng bảo hiểm được trọng tài thương mại VIAC Ngô Khắc Lễ tường thuật lại.

 

Nguồn : https://www.viac.vn/goc-nhin-trong-tai-vien/tranh-chap-ve-giam-dinh-hang-hoa-trong-hop-dong-bao-hiem-a1101.html

 

 

 

 

One thought on “Trọng tài viên VIAC Ngô Khắc Lễ tường thuật vụ tranh chấp về giám định hàng hóa trong hợp đồng bảo hiểm

  1. Pingback: Những tiềm năng và hạn chế trong việc giải quyết tranh chấp trực tuyến trong thời đại Covid 19  - Viện Trọng Tài Quốc Tế Việt Nam

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *